Cateraar worden: koken, ondernemen en je eigen cateringbedrijf
Een bruiloft, een bedrijfsborrel of een feest onvergetelijk maken met lekker eten: dat is het vak van de cateraar. Je combineert koken met organiseren en ondernemen, en je werkt vaak op locatie en onder tijdsdruk. De drempel om te beginnen is laag, want cateraar is geen beschermd beroep. Toch is het meer dan koken: zodra je eten maakt en verkoopt, gelden er wettelijke regels voor voedselveiligheid. Deze gids legt eerlijk uit wat het werk inhoudt, welke opleiding helpt, wat je verplicht moet regelen, wat je realistisch verdient en hoe je begint, in Nederland en Belgie. Regels, codes en prijzen wijzigen, dus controleer alles bij de officiele bronnen.
Snel antwoord: Cateraar is in Nederland en Belgie geen beschermd beroep: je hebt geen verplicht diploma nodig. Een mbo-opleiding Food & Catering of een cursus eigen cateringbedrijf is wel gebruikelijk. Belangrijk en verplicht: zodra je eten maakt en verkoopt, moet je voldoen aan voedselveiligheid. In Nederland werk je met HACCP (via een goedgekeurde hygienecode of een eigen plan) en meld je je bij de NVWA; in Belgie regel je een toelating en registratie bij het FAVV. Je werkt meestal als zelfstandige met je eigen bedrijf. Het is fysiek, onregelmatig werk, en je inkomen hangt sterk af van je opdrachten en ondernemerschap.
Wat doet een cateraar?
Een cateraar verzorgt eten en drinken voor anderen, van de voorbereiding tot de uitvoering op locatie. Het vak kent verschillende vormen, en veel cateraars kiezen een specialisatie:
| Soort catering | Voor wie | Kenmerk |
|---|---|---|
| Bedrijfscatering | Bedrijven en kantoren | Vaak vaste contracten, lunch en vergaderingen |
| Feest- en partycatering | Bruiloften, feesten, events | Piekwerk, op locatie, veel maatwerk |
| Traiteur (afhaal) | Particulieren | Gerechten die klaar worden afgehaald of bezorgd |
| Bezorgmaaltijden | Particulieren en bedrijven | Logistiek en bezorging zijn hier belangrijk |
Het werk vraagt kookkunde, organisatietalent, klantgerichtheid en ondernemerschap. Reken op vroege en late uren, pieken in het weekend en rond feestdagen, en veel werk op locatie.
Welke opleiding heb je nodig?
Wettelijk niets: cateraar is geen beschermde titel, dus je mag zonder diploma beginnen. In de praktijk helpt een opleiding je enorm, zowel met koken als met ondernemen. De gangbare route is een mbo-opleiding Food & Catering, of een opleiding tot cateringbeheerder of -manager als je wilt leidinggeven. Daarnaast bestaan er cursussen waarmee je gericht leert hoe je een eigen cateringbedrijf opzet en runt.
Bekijk bijvoorbeeld de cursus cateraar of de bredere opleidingen in de categorie koken en horeca. Wil je een ander horecavak verkennen, lees dan ook bartender worden of barista worden.

Voedselveiligheid: dit moet je verplicht regelen
Dit is het belangrijkste deel, want hier gaat het niet om een keuze maar om de wet. Zodra je eten maakt, verwerkt of verkoopt, ben je verantwoordelijk voor de voedselveiligheid. In Nederland regel je dit zo:
- HACCP: werk met een door de NVWA goedgekeurde hygienecode voor jouw branche (bijvoorbeeld via Koninklijke Horeca Nederland), of maak een eigen HACCP-plan volgens de zeven basisprincipes.
- Registreer bij de NVWA: dit is een aparte stap, los van je inschrijving bij de Kamer van Koophandel, en verplicht zodra je met voedsel werkt.
- Meld een bedrijf aan huis: kook je thuis, meld dit dan bij je gemeente en controleer of je woning of huurcontract dit toestaat.
- Schrijf je in bij de Kamer van Koophandel en regel verzekeringen.
Let op: een HACCP-certificaat is niet verplicht, maar een werkend voedselveiligheidsplan wel. Verwar het ook niet met het diploma Sociale Hygiene, dat over het schenken van alcohol gaat. Veel starters kennen deze regels niet goed, dus neem ze serieus; de NVWA controleert hierop.
Wat verdien je als cateraar?
Hier past eerlijkheid, want als zelfstandige cateraar ben je ondernemer en is er geen vast salaris of betrouwbaar gemiddelde. Je inkomen hangt af van het aantal opdrachten, je marges, je specialisatie en je kosten (inkoop, personeel, materiaal, vervoer en verzekeringen). Feest- en bedrijfscatering kennen pieken en dalen, terwijl vaste bedrijfscontracten meer zekerheid geven.
Werk je in loondienst bij een cateringbedrijf, dan volgt je salaris doorgaans de horeca-cao en hangt het af van je functie en ervaring. Reken als startende ondernemer met een realistische calculatie: bereken je kostprijs per gerecht of per gast goed door, want in de catering zijn de marges vaak smal en de pieken intensief.
Zo word je cateraar (stap voor stap)
- Leer koken en organiseren: via een mbo-opleiding Food & Catering, horeca-ervaring of een gerichte cursus.
- Kies je richting: bedrijfscatering, feesten, traiteur of bezorgmaaltijden.
- Regel de voedselveiligheid: een hygienecode of HACCP-plan en registratie bij de NVWA (in Belgie bij het FAVV).
- Start je bedrijf: schrijf je in bij de Kamer van Koophandel (in Belgie de Kruispuntbank van Ondernemingen) en regel verzekeringen.
- Bouw een klantenkring op: begin klein, lever strak werk af en vraag tevreden klanten om je aan te bevelen.
Cateraar worden in Belgie
In Vlaanderen is cateraar of traiteur ook geen klassiek beschermd beroep meer: de verplichte beroepskennis voor een aantal beroepen is geschrapt, al zijn de bronnen daarover niet helemaal eenduidig, dus controleer je situatie. Wat wel streng geldt, is de voedselveiligheid via het FAVV (het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen). Een traiteur die maaltijden bereidt en verkoopt, heeft een toelating en registratie bij het FAVV nodig, vaak te regelen via een erkend ondernemingsloket, plus een attest voedselhygiene. Je start als zelfstandige (inschrijving bij de Kruispuntbank van Ondernemingen, aansluiting bij een sociaal verzekeringsfonds). Controleer de actuele voorwaarden en heffingen rechtstreeks bij het FAVV.
Veelgestelde vragen
Kun je cateraar worden zonder diploma?
Ja. Cateraar is geen beschermd beroep, dus een diploma is niet verplicht. Een mbo-opleiding Food & Catering of een cursus eigen cateringbedrijf helpt je wel met koken en ondernemen, en met de regels.
Welke opleiding kan ik het beste volgen?
In Nederland is een mbo-opleiding Food & Catering de gangbare route, eventueel gevolgd door cateringbeheerder of -manager als je wilt leidinggeven. Een gerichte cursus leert je hoe je een eigen cateringbedrijf opzet.
Moet ik iets regelen voor voedselveiligheid?
Ja, dit is verplicht. In Nederland werk je met HACCP (een goedgekeurde hygienecode of een eigen plan) en meld je je bij de NVWA. In Belgie heb je een toelating en registratie bij het FAVV en een attest voedselhygiene nodig. Deze stappen staan los van je inschrijving bij de KvK of KBO.
Wat verdient een cateraar?
Als zelfstandige ben je ondernemer, dus er is geen vast salaris of betrouwbaar gemiddelde. Je inkomen hangt af van je opdrachten, marges en kosten. In loondienst volgt je salaris doorgaans de horeca-cao, afhankelijk van functie en ervaring.
Kan ik catering vanuit huis beginnen?
Ja, dat kan, maar je moet dit melden bij je gemeente en controleren of je woning of huurcontract een bedrijf aan huis toestaat. Ook thuis gelden de volledige regels voor voedselveiligheid.
Is cateraar zwaar werk?
Het is fysiek en onregelmatig: vroege en late uren, pieken in het weekend en rond feestdagen, en veel werk op locatie. Daar staat veel creativiteit, afwisseling en ondernemersvrijheid tegenover.
Relevante opleidingen
Alle Koken & Horeca opleidingen
Online🇧🇪 BelgiëKok - Restauranthouder
Bekwame kok- en restauranthouders hebben de wereld voor zich
€ 499
Online🇧🇪 BelgiëSlager
Steeds meer mensen kiezen voor verse producten bereid door echte ambachtslui
€ 449
Online🇧🇪 BelgiëBartender + Bierkennis
De opleiding Bartender + Bierkennis van NHA afstandsonderwijs biedt een complete introductie in de kunst van het barwerk en de wereld van bier. Na afronding beheers je de technieken om professionele cocktails te mixen, ken je de achtergronden van verschillende bierstijlen en beschik je over de vaardigheden om gasten deskundig te adviseren. Deze online opleiding is volledig geschikt voor beginners zonder voorkennis en volg je flexibel in je eigen tempo, waardoor je de lessen kunt combineren met werk of studie. In de Belgische en Nederlandse horeca groeit de vraag naar barmedewerkers met gedegen kennis van zowel mixologie als bierspecialiteiten. Tijdens het leertraject maak je kennis met shaketechnieken, garneren, glaswerk en het samenstellen van veertig klassieke en moderne cocktails. Je leert over verschillende biertypes, brouwprocessen, smaakprofielen en de perfecte schenkwijze. De opleiding omvat vijftien instructievideo's en een materialenpakket, zodat je direct thuis kunt oefenen. Het volledige programma kost 639 euro en na succesvolle afronding ontvang je een bewijs van deelname. Door de online opzet bepaal je zelf wanneer en waar je studeert, met toegang tot alle leermaterialen via het digitale leerplatform. Deze opleiding is ideaal voor iedereen die als barmedewerker aan de slag wil in cafés, restaurants of eventlocaties. Ook hobbyisten die thuis of op feestjes indruk willen maken met zelfgemaakte cocktails en bierkennis vinden hier een uitgebreide basis. Daarnaast biedt de combinatie van bartending en bierspecialisatie extra mogelijkheden voor zelfstandigen in de horeca. Meer informatie over inschrijven en het volledige lesprogramma vind je via afstandsonderwijs.nu.
€ 639
